Tarih

Şehzadelere Uygulanan Yasaklar

Osmanlıda yasaklar ve nedenleri,

Şehzadelere Uygulanan Yasaklar, Şehzâde; Müslüman Türklerde hükümdarın erkek çocuklarına
verilen bir ünvandır. Osmanlı’da şehzâdenin haricinde
hükümdarların erkek evlatlarına Sultan, Çelebi, Emir gibi
ünvanlar da verilmiştir.
Osmanlı Devleti’nin kuruluş yılları ve yükseliş dönemlerinde
şehzâdeler belirli bir yaşa gelince (genellikle 1 5-1 6 yaşlarında) lalaları ile birlikte sancağa gönderilerek devlet işlerini yakından
ve uygulayarak öğrenmesi sağlanırdı.

Şehzadelere yasaklar

Bu uygulama dônemindeki bütün şehzadeler için geçerli idi. Fakat Şehzade Bayezid”in
babası Kanuni’ye isyan edip ayaklanması ve kardeşi Selim’le
savaşmasından sonra sancağa sadece “veliaht sehzáde” göndenlmeye
başlandı.

Taht kavgası,

 

Kuruluş döneminden Sultan Ahmed dönemine kadar taht
babadan oğula geçmiş, Sultan Ahmed ile birlikte “Ekber ve Ersed”
kanunu getirilince kardeşlerin de tahta çıkma yolu açılmıştır.

Ve sancağa çıkma geleneği bu şekilde son bulmuştur.
Şehzådeler sancaktayken hem iyi bir eğitim alma şansı yakalıyor
hem de şehir idare ederek ülke idare etmek için tecrübe kazanıyordu.

Şehzadelere Uygulanan Yasaklar,

Bundan dolayıdır ki; ilk dönem şehzâdeleri ülke idare ederken
oldukça başarılı olmuşlardır. Ancak Topkapı Sarayı’nda “kafes
usülü” ile yetişen şehzâdeler onlar kadar şanslı olamamışlardır.

“Kafes usùlü” denen sistem bizzat padişah tarafindan denetim
altında tutulurdu. Sakal, padişahlığın sembolü olarak görüldügünden
ancak tahta çıkan şehzàde “irsâl-i lihye” adı verilen bir
törenle sakal bırakırdı.

Ayrıca, iyi bir eğitim almaları sağlanmakta
iken onlara ayrılan daireden dışarı çıkmamaları da başlıca ya-
saklardandı.

Sultan II. Süleyman 40 yıl, Sultan III. Osman 51 yıl, Sultan
Mustafa 27 yıl, Sultan I. Abdüllhamid 43 yıl, Sultan Abdülaziz 2
yıl, Sultan V. Murad 6 yıl, Sultan Mehmed Reşad 46 yıl boyunca
Osmanlı Padişahlan içerisinde en uzun süre sarayda kafes hayatı
yaşayarak taht bekleyen padişahlardır.

Bu şekilde kafeste yetişen
padişahlanın tabii o larak akli muvazenelerinde bozukluklar
yaşanması kaçınılmazdı. Son dönemde yetişen birçok padişah
kafes usûlü ile yetiştiği için sağlıklı karar veremedikleri ve imp-
ratorluğun gerilemesine sebebiyet verdikleri aşikârdır.

Şehzadeler “Kafes usülü ” yaşam tarzlarında sarayda bir dairede yaşarlar
ve asla oradan dişan çıkamazlardı. Evlenmeleri ve eşleri ile birlikte olmaları
serbest iken, çocuk sahihi olmaları yasaklanmıştı.

semihbulgur.com

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir